วิธีการคิดบวก เพิ่มพลังใจและประสิทธิภาพการทำงาน

การสร้าง Positive Mindset ในการทำงาน ไม่ได้หมายถึงการมองทุกอย่างในแง่ดีเสมอไป แต่คือความสามารถในการรับมือกับความท้าทายอย่างมีสติ และเป็นส่วนหนึ่งของการสร้าง Employee Wellbeing ที่ช่วยให้องค์กรเติบโตอย่างยั่งยืน

สำหรับคนทำงาน Mindset ที่ดีช่วยให้เรารับมือกับงานที่เปลี่ยนแปลง ความกดดัน และ feedback ได้อย่างมีสติมากขึ้น สำหรับองค์กร การส่งเสริมการคิดบวกจึงไม่ใช่เพียงกิจกรรมสร้างกำลังใจ แต่เป็นส่วนหนึ่งของการออกแบบสภาพแวดล้อมที่ช่วยให้พนักงานมีพลังใจ ร่วมมือกันได้ดี และทำงานได้อย่างยั่งยืน

องค์การอนามัยโลก หรือ WHO ระบุว่าสภาพแวดล้อมการทำงานที่ปลอดภัยและส่งเสริมสุขภาพจิตมีแนวโน้มช่วยลดความตึงเครียดและความขัดแย้ง เพิ่มการรักษาพนักงาน ประสิทธิภาพการทำงาน และผลิตภาพขององค์กร

การคิดบวกในที่ทำงาน คืออะไร?

Positive Mindset คือแนวทางการมองและรับมือกับงาน ความเปลี่ยนแปลง และความสัมพันธ์ในการทำงาน โดยไม่ปล่อยให้อุปสรรคหรือความผิดพลาดเพียงครั้งเดียวมากำหนดคุณค่าของตนเองหรือทิศทางของทีม

การคิดบวกจึงไม่ได้หมายความว่าไม่มีความเครียด ไม่ผิดหวัง หรือไม่สามารถให้ feedback เชิงตรงไปตรงมาได้ แต่คือการยอมรับสิ่งที่เกิดขึ้นตามจริง แล้วถามต่อว่า “เรากำลังเรียนรู้อะไรจากเรื่องนี้?” และ “สิ่งใดที่เราทำต่อได้บ้าง?”

ตัวอย่างเช่น เมื่อลูกค้าขอแก้งานหลายรอบ แทนที่จะสรุปทันทีว่า “งานเราไม่ดีพอ” อาจลองแยกข้อเท็จจริงออกจากการตีความ ข้อเท็จจริงคือ ลูกค้ายังไม่อนุมัติงาน ขณะที่สาเหตุอาจเกิดจาก brief ที่ยังไม่ชัด มีผู้ตัดสินใจหลายฝ่าย หรือโจทย์ธุรกิจกำลังเปลี่ยนไป การมองเช่นนี้ช่วยให้ทีมกลับมาถามคำถามที่ถูกต้องและหาทางออกได้เร็วขึ้น

ทำไม Mindset ที่ดีจึงสำคัญ?

Mindset ของพนักงานเป็นส่วนหนึ่งของประสบการณ์การทำงาน (Employee Experience) ซึ่งได้รับอิทธิพลจากทั้งตัวบุคคล ทีม และระบบสนับสนุนขององค์กร

WHO แนะนำให้องค์กรดูแลสุขภาพจิตในการทำงานผ่านการลดความเสี่ยงในสภาพแวดล้อมการทำงาน การพัฒนาทักษะผู้จัดการในการสื่อสารและรับฟัง และการสนับสนุนให้พนักงานมีทักษะจัดการความเครียดของตนเอง

ระดับ	สิ่งที่ช่วยสร้าง Mindset ที่ดี
บุคคล	รู้เท่าทันความคิด จัดการพลังงาน และขอความช่วยเหลือเมื่อจำเป็น
ทีม	สื่อสารอย่างเคารพ ให้ feedback อย่างสร้างสรรค์ และร่วมกันแก้ปัญหา
องค์กร	กำหนดเป้าหมายชัดเจน บริหาร workload อย่างเหมาะสม และเปิดพื้นที่ให้พนักงานมีส่วนร่วม

5 วิธีสร้าง Positive Mindset ในการทำงาน

1. แยกข้อเท็จจริงออกจากการตีความ

เมื่อเจอปัญหา เรามักสรุปเร็วว่า “ฉันทำไม่ดีพอ” หรือ “โปรเจกต์นี้ล้มเหลว” ลองหยุดและถามว่า ข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นคืออะไร สิ่งใดคือความคิดหรือข้อสันนิษฐานของเรา และยังมีข้อมูลใดที่ควรถามเพิ่มก่อนตัดสินใจ

วิธีนี้ไม่ได้ทำให้ปัญหาหายไป แต่ช่วยลดการคิดลบที่เกินกว่าข้อมูลจริง และทำให้เรากลับมาโฟกัสกับสิ่งที่แก้ไขได้

2. เปลี่ยนคำถามจาก “ทำไมต้องเป็นเรา?” เป็น “เราทำอะไรต่อได้บ้าง?”

การคิดบวกที่ใช้งานได้จริง คือการเปลี่ยนจุดโฟกัสจากเรื่องที่ควบคุมไม่ได้ ไปสู่ action ที่ทำได้ในปัจจุบัน

แทนที่จะถามว่า “ทำไมงานด่วนถึงเข้ามาอีก?” ลองถามว่า “จากงานทั้งหมดตอนนี้ อะไรสำคัญที่สุด และมีอะไรที่เราควรคุยกับทีมเพื่อปรับลำดับความสำคัญ?” คำถามนี้ช่วยให้เรากลับมามีความรู้สึกว่าตนเองสามารถลงมือทำและตัดสินใจบางอย่างได้

3. สร้างความคืบหน้าเล็ก ๆ ที่มองเห็นได้

เมื่องานมีขนาดใหญ่หรือซับซ้อน การมองภาพทั้งหมดพร้อมกันอาจทำให้รู้สึกท่วมท้น ลองแบ่งงานออกเป็น next step ที่ชัดเจนและเริ่มทำได้ทันที เช่น สรุปโจทย์ รวบรวมข้อมูล ทำโครงร่าง หรือขอ feedback จาก stakeholder

ความคืบหน้าเล็ก ๆ ช่วยสร้างแรงส่ง ลดความกังวล และทำให้ทีมเห็นว่างานกำลังเคลื่อนไปข้างหน้า แม้ยังไม่ถึงเป้าหมายสุดท้าย

4. ให้ feedback กับตัวเองอย่างสร้างสรรค์

แทนที่จะพูดกับตัวเองว่า “ฉันพรีเซนต์แย่มาก” ลองเปลี่ยนเป็น “ครั้งนี้ข้อมูลครบ แต่การเชื่อม insight กับข้อเสนอแนะยังไม่ชัด ครั้งหน้าจะเริ่มจาก key message ก่อนลงรายละเอียด”

Mindset ที่ดีไม่ได้เกิดจากการชมตัวเองตลอดเวลา แต่เกิดจากการมองทั้งสิ่งที่ทำได้ดี สิ่งที่ควรพัฒนา และ action ที่จะทำต่อไปอย่างเป็นธรรม

5. ดูแลพลังงาน ไม่ใช่เพียงบริหารเวลา

การคิดบวกจะยั่งยืนได้ยาก หากร่างกายและสมองอยู่ในภาวะล้าตลอดเวลา การพักระหว่างวัน การนอนให้เพียงพอ การเคลื่อนไหวร่างกาย และการกำหนดขอบเขตเวลางาน จึงเป็นส่วนหนึ่งของการทำงานที่มีคุณภาพ ไม่ใช่รางวัลหลังทำงานเสร็จ

WHO แนะนำให้การสนับสนุนพนักงานครอบคลุมทักษะการจัดการความเครียดและโอกาสในการทำกิจกรรมทางกาย ควบคู่กับการออกแบบสภาพแวดล้อมการทำงานที่เอื้อต่อสุขภาพจิต

บทบาทของผู้นำและ HR

ผู้นำและ HR มีบทบาทสำคัญในการสร้าง Positive Workplace ผ่านการออกแบบวัฒนธรรมองค์กร การสื่อสาร และระบบการทำงานที่สนับสนุนให้พนักงานเติบโต

ผู้นำสามารถเริ่มจากการทำให้เป้าหมาย ลำดับความสำคัญ บทบาท และเกณฑ์ความสำเร็จมีความชัดเจน ลดเวลาที่ทีมต้องใช้ไปกับการคาดเดาและงานซ้ำซ้อน ควบคู่กับการให้ feedback ที่เฉพาะเจาะจง ชื่นชมความพยายาม และเปลี่ยนความผิดพลาดให้เป็นบทเรียนร่วมกัน

การสร้างพื้นที่ให้พนักงานพูดถึงอุปสรรคหรือภาระงานอย่างเปิดใจ ก็มีความสำคัญไม่แพ้กัน WHO ชี้ว่าการสื่อสารแบบเปิดกว้าง การรับฟังเชิงรุก และการให้พนักงานมีส่วนร่วมต่อการตัดสินใจที่เกี่ยวข้องกับงานของตน เป็นองค์ประกอบของสภาพแวดล้อมที่สนับสนุนสุขภาพจิตในที่ทำงาน

การคิดบวกไม่ใช่ Toxic Positivity

การสร้าง mindset ที่ดีไม่ควรกลายเป็นการกดทับความรู้สึก หรือทำให้พนักงานรู้สึกว่าต้องเข้มแข็งและมีความสุขตลอดเวลา

การคิดบวกอย่างมีคุณภาพ	Toxic Positivity
ยอมรับว่าปัญหายาก และร่วมกันหาทางเลือก	บอกว่า “อย่าคิดมาก เดี๋ยวทุกอย่างก็ดีเอง”
รับฟังอารมณ์และอุปสรรค	ลดทอนหรือปฏิเสธความรู้สึกของผู้พูด
สนับสนุนด้วยทรัพยากรและการปรับระบบงาน	ให้กำลังใจด้วยคำพูด โดยไม่แก้เงื่อนไขที่สร้างปัญหา
มอง wellbeing เป็นความรับผิดชอบร่วมกัน	ผลักให้พนักงานจัดการความเครียดเพียงลำพัง

บทสรุป: Mindset ที่ดี เริ่มจากคนและระบบงานที่เอื้อให้เติบโต

ที่ Humanica เราเชื่อว่าองค์กรที่เติบโตอย่างยั่งยืน ไม่ได้เกิดจากการคาดหวังให้พนักงานคิดบวกเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากการสร้าง Employee Experience ที่ช่วยให้คนมีความชัดเจน มีเสียงในการทำงาน และเข้าถึงเครื่องมือที่เหมาะสม ผ่านการเชื่อมโยง People, Process และ Technology เพื่อสร้างสภาพแวดล้อมที่สนับสนุนให้บุคลากรและธุรกิจเติบโตไปพร้อมกัน

Humanica สนับสนุนองค์กรด้วย HRIS ที่ช่วยยกระดับ People Management ตั้งแต่การจัดการข้อมูลบุคลากร การออกแบบกระบวนการทำงาน ไปจนถึงการสนับสนุนการตัดสินใจด้านทรัพยากรบุคคลได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

นอกจากนี้ Humanica ยังสนับสนุนองค์กรในการทำ HR Digital Transformation เพื่อเชื่อมโยงกลยุทธ์ด้านคน กระบวนการ และเทคโนโลยีเข้าด้วยกัน ช่วยให้องค์กรสามารถพัฒนาประสบการณ์การทำงาน พร้อมสร้างการเติบโตของธุรกิจควบคู่กับบุคลากรได้อย่างยั่งยืน